Samenvatting Gezondheidseffectscreening Hoofdlijnenakkoord 2003
Public Health Forum heeft het op 16 mei 2003 verschenen hoofdlijnenakkoord voor het kabinet CDA, VVD en D66 gescreend op gezondheidseffecten van de beleidsvoornemens.

In deze screening zijn 55 beleidsinitiatieven beoordeeld als gezondheidsrelevant. Verdeeld over 11 beleidsterreinen ziet de verdeling er als volgt uit:

Behalve bij zorg scoren ook initiatieven op de beleidsterreinen veiligheid, kwaliteit publieke sector, drugsbeleid en maatschappelijke opvang en jeugd en gezin op de determinant public health. In vergelijking met de gezondheidsrelevante beleidsinitiatieven uit het strategisch akkoord 2002 en de verkiezingsprogramma’s van CDA, VVD en D66 uit 2002 en 2003 zijn de belangrijkste resultaten:

• In het hoofdlijnenakkoord zijn ten opzichte van het strategisch akkoord 2002 thema’s als veiligheid, immigratie en knelpunten in de publieke sector ondergeschikt gemaakt aan inkomensbeleid en werkgelegenheid.
  
• De discussie over het nieuwe zorgstelsel loopt als een rode draad door alle geanalyseerde documenten. Het nieuwe kabinet pleit voor meer doelmatigheid en aandacht voor preventie maar werkt beide thema’s niet verder uit.
  
• Bij criminaliteitsbestrijding is een verschuiving zichtbaar van meer bevoegdheid en controle naar meer eigen verantwoordelijkheid van de burgers en preventie, daarmee nieuwe aanknopingspunten voor facetbeleid op dit terrein biedend.
  
• Op het terrein van de publieke sector is een verschuiving van beperking van de omvang naar verbetering van de kwaliteit zichtbaar. Ook is er expliciet aandacht voor het hoge ziekteverzuim in publieke sector.
  
• Rond drugsbeleid is een verschuiving waarneembaar in de richting van meer aandacht voor de zorg voor verslaafden en maatschappelijke opvang. Preventie van drugsgebruik is nu ook nadrukkelijker een issue.
  
• Op het terrein van milieu en vervoer zijn de aandacht voor milieurampen en de kilometerheffing alweer uit beeld geraakt.
  
• In plaats van een restrictief toelatingsbeleid legt het hoofdlijnenakkoord bij asielbeleid meer de nadruk op snellere procedures en verbeteren van de kwaliteit van de beoordeling.

Op verschillende beleidsterreinen naast zorg en gezondheid bieden voorstellen uit het hoofdlijnenakkoord aanknopingspunten om vanuit het perspectief van public health (facet) beleid te ontwikkelen. Belangrijkste thema’s zijn:

• De effecten van inkomensbeleid op de toe- of afname van het aanwezige gezondheidskapitaal in de samenleving
• Gezondheidseffecten van maatregelen om onderwijskansen te vergroten
• Bevorderen van samenwerking tussen scholen en diensten voor sociaal-medische begeleiding bij het vroegtijdig herkennen van problemen bij kinderen
• Verbetering en verbreding van jeugdzorg
• Terugdringen van ziekteverzuim in de publieke sector
• Gezonde alternatieve voor coffeeshops bij scholen
• Aanpak van huiselijk geweld
• Een public health visie op veilig vervoer
• Volksgezondheidsbeleid en asielzoekers

Het hoofdlijnenakkoord is naar haar aard te globaal om in de meeste gevallen concreet het effect van de geanalyseerde beleidsinitiatieven op de volksgezondheid aan te kunnen geven. Deze gezondheidseffectscreening maakt wel duidelijk dat er een scala aan beleidsvoornemens is waarbinnen een public health benadering ontbreekt en het ontwikkelen ervan een waardevolle aanvulling op dit hoofdlijnenakkoord kan betekenen.

Lees ook het achtergronddocument GES Hoofdlijnenakkoord 2003"

Wat wilde Public Health Forum?

Drie speerpunten voor public health: jeugd, wijk en zorgnetwerken. Open brief aan de informateur Donner:

Aan de Informateur
Mr. J.P.H. Donner
Raad van State
Postbus 20019
2500 EA Den Haag

Betreft:
DRIE SPEERPUNTEN VOOR PUBLIC HEALTH: JEUGD, WIJK EN ZORGNETWERKEN

Geachte heer Donner,

Een goede gezondheid is een cruciale voorwaarde voor optimaal maatschappelijk functioneren. Kwaliteit van leven in de toekomst vraagt om verstandig investeren in bevordering van gezond leven, verhogen van welzijn en voorkomen van ziekte. Public Health Forum heeft het public health veld gepeild op gezondheidsbedreigingen, -kansen en mogelijkheden. Daarbij kwamen drie speerpunten naar voren voor rendabel investeren. Public Health Forum pleit voor investeringen in de jeugd, investeringen in de wijk en investeringen in innovatieve zorgnetwerken. Nu investeren in de jeugd voorkomt veel ellende later. Nu investeren in de wijk kan helpen ongezonde maatschappelijke verschillen tegen te gaan, nu investeren in nieuwe zorgnetwerken kan wachtlijsten verminderen, toegang tot zorg verbeteren en zorg beter toesnijden op de individuele mens.

INVESTEREN IN DE JEUGD door hernieuwde aanpak van opvoedingsproblemen en gezinsbegeleiding, door het ontwikkelen van eigentijdse vormen van schoolbegeleiding en aandacht voor gezondheid op scholen.

INVESTEREN IN DE WIJK door wijkgerichte preventie een verplichte opgave van gemeentelijk gezondheidsbeleid te maken en via het Gemeentefonds extra te financieren.

INVESTEREN IN DE ZORG door bestaande zorgketens van care en cure systematisch uit te bouwen tot ketens van preventie, cure en care binnen een basisverzekering.

Hiermee geeft het public health veld in drie regels haar prioriteiten voor een breed gezondheidsbeleid en beveelt deze nadrukkelijk aan voor opname in het Regeerakkoord. Zij maken deel uit van een kort en krachtig public health programma 'Van wachtlijstreductie naar breed gezondheidsbeleid' dat volgens het public health veld ten minste nodig is om Nederland terug te brengen aan de Europese top qua gezondheid. Gaarne verwijst Public Health Forum in dit verband naar het schrijven aan u van de Nederlandse Public Health Federatie d.d. 30 mei jl. die terecht extra investering in public health geboden acht vanwege de relatieve achteruitgang van de gezondheidstoestand in Nederland.

Met vriendelijke groet,

Public Health Forum,
namens deze,
Drs. J.M. Boot

Bijlage: Van Wachtlijstreductie naar Breed Gezondheidsbeleid. Lees verder....

Meer artikelen vindt u in het archief »